Photo: Jimmy Baikovicius via Wikimedia Commons (CC BY-SA 2.0)
Pelé: Mshambuliaji Kamili Zaidi Wa Historia
Watu wengi wanamkumbuka Pelé kama mfungaji bao tu, mtu aliyekuwa mbele ya kila mtu akingoja mpira. Hilo ni kosa kubwa. Pelé alikuwa zaidi ya namba 9 au namba 10, alikuwa mchezaji aliyeweza kufanya kazi zote mbili kwa wakati mmoja, na ndiyo maana timu zilizomzunguka ziliinuka kiwango kingine.
Imeandikwa na akili bandia (AI) na kukaguliwa kiotomatiki kabla ya kuchapishwa. Jinsi tunavyofanya kazi
Si namba 9, si namba 10, ni vyote
Pelé mwenyewe alisema mara kadhaa kuwa nafasi aliyopenda zaidi ilikuwa nyuma kidogo ya mshambuliaji, siyo kwenye eneo la adhabu pekee. Lakini wakati huo huo, aliweza kuingia kwenye nafasi ya mfungaji na kumaliza mashambulizi mwenyewe. Huo mchanganyiko wa uwezo wa kuunda mchezo na kuumaliza ndiyo unaomfanya awe vigumu kumweka kwenye sanduku moja la kiposition. Hakuwa namba 9 safi wala namba 10 safi, alikuwa akicheza kati ya hizo mbili kwa wakati mmoja, jambo ambalo lilifanya ulinzi wa wapinzani kutokuwa na jibu.
Mwili, kasi na akili vilikuja pamoja
Wapinzani walijaribu njia zote: kumwekea mlinzi mmoja mahususi, kuweka ulinzi wa chini (low block), kulinda nafasi karibu na bao. Hata hivyo Pelé alikuwa na kasi ya kutosha kupita nyuma ya ulinzi, nguvu ya kutosha kushinda mapambano ya mwili, na miguu yote miwili ya kufanyia kazi. Kichwa chake kilikuwa silaha ya ziada, jambo alilolithibitisha hata baada ya kipindi chake bora, hasa kwenye fainali ya Kombe la Dunia dhidi ya Italia mwaka 1970, alipofunga bao la kwanza kwa kichwa na baadaye kumsaidia Jairzinho kwa bao jingine la kichwa. Eneo pekee ambalo halikuwa nguvu yake kubwa lilikuwa pasi ndefu za masafa marefu, aina ya pasi ambazo wachezaji kama Kevin De Bruyne, Michel Platini au Andrea Pirlo wamejulikana nazo. Lakini hiyo ni pengo dogo ukilinganisha na kila kitu kingine alichokuwa nacho.
Aliwafanya wenzake kuwa bora zaidi
Jambo la kipekee kuhusu Pelé ni jinsi alivyowainua wachezaji wenzake badala ya kuwafifisha. Wachezaji wengi wa kipekee huwafanya wenzao kutoa sehemu ya mchezo wao kwa ajili yao, kwa sababu nzuri: huwa wanashinda mechi. Lakini mara nyingi hilo linamaanisha wachezaji wengine wanapoteza nafasi ya kuonyesha kiwango chao kamili. Pelé alikuwa tofauti. Jairzinho na Rivellino, wote wawili walicheza mpira wao bora zaidi wakiwa na Pelé, na hawakuwahi kufika karibu na kiwango hicho tena bila yeye. Sababu kubwa ni kwamba akili yake ya kiuchezaji ilimruhusu kutohitaji ulinzi mkubwa wa ziada kutoka kwa wenzake, hivyo kuwaachia nafasi zaidi ya kufanya kazi uwanjani.
Takwimu zinazoshangaza zaidi ya bao na pasi
Zaidi ya mabao na pasi za bao, kuna takwimu moja inayovutia zaidi kumhusu Pelé: katika mechi takribani 851 alizocheza kwenye mashindano mbalimbali, anakadiriwa kupoteza mechi 145 tu. Hiyo ni asilimia 83 ya kutokushindwa. Zaidi ya hapo, timu yoyote aliyokuwemo Pelé inakadiriwa kuwa na nafasi ya asilimia 51.1 ya kushinda ubingwa, karibu sawa na kupiga sarafu. Hii haikuwa kwa sababu alicheza kwenye timu zenye kila faida tu. Santos haikuwa karibu na ile timu kubwa iliyokuwa nayo wakati Pelé akiwemo, na hata Brazil, taifa lenye nguvu kubwa la soka, iliathirika kwa kiasi kikubwa pale alipokosa kucheza kwa sababu ya majeraha.
Hadithi za uongo zinazohitaji kuondolewa
Moja ya madai yanayorudiwa mara kwa mara ni kwamba Pelé "hakuwahi kucheza Ulaya," hoja inayotumika kumpunguzia thamani. Hilo ni kweli kwa maana ya ligi kuu za Ulaya, lakini anakadiriwa kucheza mechi takribani 143 akiwa Ulaya, akifunga mabao 153 na kutoa pasi za bao 39, zikiwa ni mechi za ushindani, si za kirafiki tu dhidi ya timu dhaifu. Badala ya kuwa udhaifu, hilo linaonyesha nini ambacho angeweza kufanya kama angecheza ligi kubwa za Ulaya kwa kipindi kirefu zaidi.
Ukichanganya yote: kasi, nguvu, uundaji wa mchezo, akili ya uchezaji, athari kwenye mechi kubwa, miguu yote miwili, kichwa, udhibiti wa mpira, ujanja, hata ulinzi anaokadiriwa kuwa karibu na kiwango cha mchezaji kama Thomas Müller, unapata picha ya mchezaji aliyekuwa kamili kwa kiwango ambacho ni vigumu kupatikana tena.
Je, Pelé alikuwa mshambuliaji kamili zaidi kuliko Messi au Ronaldo?
Soka la siku, kwenye sanduku lako saa moja asubuhi. Hakuna kingine.
Mechi bora za usiku, habari za dirisha la usajili, na makala moja muhimu ya leo. Hakuna matangazo. Hakuna vidokezo. Hakuna waendeshaji.
Jitoe kwa kubonyeza mara moja. Hatushirikishi barua pepe.

Comments
Loading comments…