Waarom hebben voetballers hoge sokken?

Kijk naar een speler die zich klaarmaakt in de catacomben: eerst de scheenbeschermer tegen het scheenbeen, dan de sok eroverheen tot ver boven de kuit, soms met tape erbovenop om alles vast te zetten. Pas als dat zit, trekt hij zijn broek en shirt aan. Die volgorde is overal hetzelfde, van de jeugd tot de Champions League.

De hoofdreden is bescherming. Een scheenbeschermer die los in de sok zit, zakt weg bij de eerste sprint of schuift opzij bij een duel. Een hoge sok houdt hem op zijn plek en dekt tegelijk een groter deel van het scheenbeen en de kuit af. Bij een trap op het onderbeen, en die komen elke wedstrijd voor, zit er dus meer bescherming tussen de bal of een noppenschoen en het bot dan bij een korte sok.

Daarnaast is er het effect van compressie. Een hoge sok sluit strak om de kuit en knie, en veel spelers ervaren dat als steun voor de doorbloeding en de spieren tijdens negentig minuten lopen, sprinten en afremmen. Of dat wetenschappelijk hard te maken is, verschilt per speler en per onderzoek, maar het gevoel van houvast is voor veel profs reden genoeg om de sok hoog te houden, ook als de scheenbeschermer zelf klein is.

Er zit ook een stuk gewoonte in. Een team dat er met uniforme hoge sokken bij loopt, oogt verzorgd en herkenbaar, en clubs en kledingmerken sturen daar bewust op aan met het ontwerp van het tenue. De hoge sok is onderdeel van het plaatje geworden, los van de functie die hij heeft voor het scheenbeen.

De uitzondering is de speler die zijn sok juist naar beneden rolt, soms tot net boven de enkel, met de scheenbeschermer nauwelijks nog verborgen. Dat is puur persoonlijke stijl of een vaste gewoonte uit de jeugd, en het mag, zolang de scheenbeschermer zelf nog goed vastzit. Je ziet het verschil dus gewoon per speler: de een loopt in een strak opgetrokken sok tot over de knie, de ander in een sok die al na tien minuten weer bij de enkel hangt.